De rekening van een minderheidscoalitie

Na het debat dat geen uitkomst bracht, sprak Henri Bontenbal op het CDA-congres de woorden die niemand in de coalitie graag hoort. Volgens de CDA-leider is het onverantwoord om het Belastingplan naar de Eerste Kamer te sturen zonder meerderheid. Zonder genoeg steun in beide Kamers kan het kabinet niets, zei hij, en dus is dit „een cruciaal moment voor de minderheidscoalitie”.

Het plan ging deze week na maanden van moeizame onderhandelingen met de oppositie naar de Kamer, opnieuw met aanpassingen. De hoop was dat een debat een meerderheid zou opleveren. Na een urenlange vergadering bleek ook het parlement er niet uit te komen: in de Tweede Kamer lijkt een meerderheid misschien in zicht, in de Eerste Kamer allerminst. Daar is steun nodig van ofwel linkse partijen als Volt, ofwel rechtse als BBB, JA21 en SGP.

Precies daar knelt het. De eisen die die partijen voor hun steun stellen, verdelen de coalitie, en de VVD zit daarbij in een lastige positie. Opvallend was wat Bontenbal wel deed: hij prees ChristenUnie en 50PLUS, partijen die eerder hun medewerking toezegden, maar zweeg over de liberalen. De Telegraaf noteerde dat zwijgen als veelzeggend.

Bontenbal riep alle partijen op tot samenwerking en herhaalde dat het kabinet eerst moet laten zien dat het de steun heeft. Dat is meer dan een procedurekwestie. Een minderheidskabinet dat leeft van wisselende meerderheden moet nu de begroting van volgend jaar door de senaat zien te krijgen. De komende weken moet blijken of zijn beroep wordt gehoord.