De vriezer als aanvalspunt

De eerste waarschuwing kwam om vier uur ’s nachts, per sms. Managers van Delhaize-winkels kregen te horen dat de temperatuur in hun koelingen en vriezers plotseling steeg. In sommige vestigingen werden koelwagens ingezet om de voorraad te redden. Delhaize spreekt van een „IT-incident” en zegt de koelsystemen direct van internet te hebben gehaald, „zodat de winkels operationeel konden blijven”.

De aanval trof niet alleen Delhaize, de Belgische zusterketen van Albert Heijn. Ook winkels van Carrefour werden getroffen, en volgens de NOS zijn er vestigingen in Luxemburg en Zweden bij betrokken. Hoeveel winkels precies zijn geraakt, wil Delhaize niet zeggen. De Belgische site HLN schreef dat de temperaturen tot zeventig graden opliepen; het bedrijf kan dat niet bevestigen.

Of de hack verband houdt met de cyberaanval bij moederbedrijf Ahold Delhaize van vorige maand, wordt onderzocht. Die vraag is belangrijk. Koelingen en vriezers hangen bij vrijwel alle grote ketens aan hetzelfde soort beheersysteem, vaak op afstand uitgelezen en bediend. Wie daar binnenkomt, zit niet in de kassa’s maar in de voedselveiligheid.

Albert Heijn benadrukte maandag dat de systemen in Nederland niet zijn gehackt. Voor de consument is het vooral een kwestie van lege schappen en verspilling; voor de sector een herinnering dat de digitalisering van de winkelvloer ook nieuwe deuren opent. De vraag die nu op tafel ligt, is of koeltechniek net zo serieus moet worden beveiligd als betaalverkeer.